Sıcak Dalgaları: İklim Değişikliğiyle Artan Tehdit ve Sıcak-Sağlık Eylem Planları

Özet 

İklim değişikliği 21. yüzyılın en büyük küresel sağlık tehdidi olarak tanımlanmaktadır. Küresel iklim değişikliği ile sıcak dalgalarının da sıklığı, süresi ve yoğunluğu artmaktadır. Türkiye’nin de aralarında bulunduğu pek çok ülke için sıcağın hastalık ve ölüm sayılarında neden olduğu doğrudan artış birincil sırada önem taşır. Sıcak dalgası (heat wave) olarak tanımlanan günlere özel uyarı sistemleri geliştirmek ve halkın, kamu yönetiminin ve sağlık hizmetlerinin bu dönemlere hazırlıklı olmasını sağlamak için sıcağın yerel ve ulusal düzeyde hangi bölgelerde, hangi dönemlerde ve toplumun hangi duyarlı grupları için daha fazla risk oluşturduğu konusunda sürekli veri toplanması, araştırmalar yapılması gerekir. Sıcak dalgası insanların ölümüne ve tarımsal kayıplara neden olan, sıcakla ilgili sağlık riskleri, orman yangınları ve elektrik kesintileri gibi pek çok riski artıran yaygın bir meteorolojik fenomen olarak tanımlanır. Ancak bu genel tanımlar bir yerleşim yerinde ne zaman sıcak dalgası uyarısı yapılacağını, bir başka deyişle uyarı eşiğini göstermemektedir. Sıcak dalgası sınırlarıyla ilgili evrensel bir tanım olmadığı için de her ülkenin veya kentin/bölgenin kendi coğrafi, meteorolojik ve toplumsal özelliklerinden ve sıcağın o yerdeki sağlık etkilerinden yola çıkarak bir sıcak dalgası uyarı eşiği tanımlanması gerekir.

Giriş 

Küresel iklim değişikliğinin halk sağlığı üzerinde doğrudan ve dolaylı etkilerinden söz edilebilir. Küresel sıcaklık artışının insan sağlığı üzerine doğrudan etkide bulunan sonuçları aşırı sıcaklar, seller, fırtınalar, orman yangınları ve kuraklıktır. Önemli halk sağlığı sorunlarına yol açan dolaylı etkiler ise vektörlerle bulaşan hastalıkların yayılması, hava kirliliğine, su kıtlığına ve gıda güvenliğinin tehlikeye girmesine bağlı hastalıklar, beslenme bozuklukları ve açlık, yer değiştirme ve göçler, zihinsel sağlığın bozulması olarak sayılabilir.